Site İçi Arama

savunma

Vietnam'da Tünel Fareleri: Tünellerde Yaşam Savaşı (Bölüm-2)

Viet Kong'un tünelleri kullanması, Vietnam Savaşındaki başarılarının önemli bir unsuruydu. Bu onlara hareketlilik, şaşırtma ve savunmada önemli bir avantaj sağlayarak, çok daha büyük ve daha iyi donanımlı bir düşmana karşı uzun süreli bir gerilla savaşı yapmalarını sağladı.

Amerikan Ordusunun Vietnam’da tünellere yönelik operasyonları

Tünel operasyonlarının nasıl başladığını ilişkin net bir görüş bulunmuyor. Öte yandan Avustralya Kuvvetleri; Avustralyalı bir savaş mühendisliği birimi olan 3. Saha Birliğinin 1965-66 yıllarında Viet Kong tünellerine giren ilk müttefik birlikler olduklarını ve daha sonra Amerikan Ordusuna tüneller ile ilgili bilgi verdiklerini, Amerikan kuvvetlerinin tünel operasyonlarına başlamadan önce kendilerinden aldıkları bilgiler doğrultusunda eğitimlerini tamamladıklarını iddia ediyorlar.

ABD tarafı ise 1966 yılının Ocak ayında Cu Chi tünellerine karşı ABD-Avustralya ortak saldırısı Crimp Operasyonu sırasında beraber girildiğini kabul ediyorlar.

Fransız kaynakları ise 1947 yılında Viet Minh'in Dong Trieu kasabasındaki tünellerine karşı yapılan operasyonda Fransız Lejyonunun tünelleri ele geçirdiğini ve Viet Minh'e büyük kayıplar verdirdiklerini savunuyorlar. Nitekim, 1952 yılında Viet Minh'in Hoa Binh kentindeki tünellerine karşı yapılan operasyonda Fransızların tünelleri bombalarken, zehirli gazla doldurdukları biliniyor.

Her halükarda Viet Kong'un tünelleri kullanması, Vietnam Savaşındaki başarılarının önemli bir unsuruydu. Bu onlara hareketlilik, şaşırtma ve savunmada önemli bir avantaj sağlayarak, çok daha büyük ve daha iyi donanımlı bir düşmana karşı uzun süreli bir gerilla savaşı yapmalarını sağladı.

Tünellerin Viet Kong'a Sağladığı Avantajlar Nelerdi?

1)Hareketlilik ve Sürpriz:

Gizlilik: 

Tüneller, Viet Kong'un adamlarını ve malzemelerini tespit edilmeden hareket ettirmesine, istediği zaman ortaya çıkıp kaybolmasına olanak sağladı. Bu onları öngörülemez ve takip edilmesi zor hale getirerek vur-kaç saldırılarına ve pusuya olanak tanıyordu.

Kaçış yolları: 

Saldırı altındayken Viet Kong, hava saldırılarından, topçu ateşlerinden ve kara saldırılarından kaçarak tünellere çekilebiliyordu. Bu onların hayatta kalmasına ve güçlerini korumalarına yardımcı oldu.

Sürpriz saldırılar: 

Tünel girişlerini başlangıç noktası olarak kullanan Viet Kong, açıklık alanda ormana yakın ABD mevzilerine ani saldırılar düzenledi, çoğu zaman ABD askerlerini hazırlıksız yakaladı ve ağır kayıplara neden oldu.

2)Lojistik ve Koruma:

Depolama ve stok alanları: 

Birbirlerine bağlı tünel kompleksleri, sürekli operasyonlar için hayati önem taşıyan gıda, silah, mühimmat ve tıbbi malzemeler için güvenli depolama sağlıyordu.

İletişim ve komuta kontrol merkezleri: 

Tüneller, Viet Kong'un saldırıları koordine etmesine ve bilgileri verimli bir şekilde paylaşmasına olanak tanıyan iletişim ağlarını ve komuta merkezlerini barındırıyordu. 

Hava saldırılarına ve topçu atışlarına karşı koruma: 

Tüneller, düşman hava saldırılarına ve topçu atışlarına karşı hayati önem taşıyan bir sığınak sunarak Viet Kong kayıplarını en aza indirdi ve altyapılarını korudu.

3)Gerilla Savaşı:

Uyum yeteneği, arazi bilgisi ve durumsal farkındalık: 

Tünellere aşina olan Viet Kong, ABD kuvvetleri sıkışık, karanlık alanlarda tüneli ağını tanımak için mücadele ederken, Viet Kong tünellerde ustalıkla dolaşabiliyordu. Bu onlara yakın mesafe savaşta önemli bir avantaj sağladı.

Moral ve desteğin artırılması: 

Tüneller Viet Kong’a ABD kuvvetlerinin saldırılarına karşı dayanıklılığın ve direnişin sembolleri olarak hizmet etti, Viet Kong'un moralini yükseltti ve çoğu zaman tünellerin inşasına ve bakımına yardımcı olan yerel halktan Viet Kong sempatizanları bu sayede Viet Kong’un zaferine inanarak Viet Kong’a daha fazla destek olmaya başlamasına yol açtı.

ABD ve Müttefik Kuvvetlerinin Zorlukları:

Tünellerin temizlenmesindeki zorluklar: 

Tünel ağlarının temizlenmesi zaman alıcı, tehlikeli ve çoğu zaman etkisizdi. Viet Kong, ABD ve müttefik kuvvetlerinin ilerlemesini engellemek için bubi tuzakları, gizli girişler ve karmaşık tünel ağları kullandılar. 

Psikolojik etki: 

Tünellerin klostrofobik ve öngörülemez doğası, ABD ve müttefik kuvvetlerini psikolojik olarak zorladı, onların tünele girmekte tereddüt etmesine sebep oldu.

Tünellerin Viet Kong’a önemli avantajlar sağlamasına rağmen sınırlamaları da olduğunu belirtmek önemlidir. İnşaatları zaman alıcı ve emek yoğundu, sınırlı yaşam alanı sunuyorlardı. Tünel girişlerinden, kimyasal gaz ve su basılması. Tünel girişlerinin patlayıcılar ile hava uçurulması, havalandırma bacalarının topçu atışları ya da hava bombardımanları sonucu yıkılması durumunda ölüm tuzağı haline gelebiliyorlardı.

ABD kuvvetleri tünel operasyonlarının sayısını artırınca Viet Kong tünel girişlerinin bulunmaması zorlaştırmak için bölgede köy varsa köylerde evcil hayvanlar için kullandıkları kümes, ağıl ve ahırlarının içinden yapılacak şekilde bir taktik geliştirdi. Ordu köpekleri evcil hayvanların kokularından dolayı bu girişleri bulmakta zorlandılar, hatta bulamadılar. Bu girişleri ABD askerleri arama yaparken keşfettiler. Yukarıdaki grafikte bu taktik görülüyor.

Tünellere Tünel Farelerinden önce neden köpek gönderilmedi? 

Aslında bu yapıldı ancak köpekler tünellerde ilerleyemiyor. İlerlediği takdirde çok rahat Viet Kong’un bubi tuzaklarına yakalanıp hayatlarını kaybediyorlardı. Köpekler tünelde operasyon yapmak için eğitilmemişti iz sürmek için eğitilmişlerdi. Köpek eğitmenleri ve köpeklerin sorumluları bu kayıplardan dolayı Viet Kong tünellerine daha fazla sayıda köpek sokmak istemedikleri için bu plan devre dışı kaldı.

Tüneller Vietnam Savaşı sırasında B-52 Stratofortress bombardımanlarından ve topçu saldırılarından etkilendi mi?

Evet, Viet Kong tünel ağları, Vietnam Savaşı sırasındaki B-52 bombalamalarından ve topçu saldırılarından etkilendi, ancak değişen derecelerde ve sınırlı olarak bu durumu biraz açıklamaya çalışalım.

Bombalama ve Bombalama Görevlerinin Etkisi:

Doğrudan hasar: 

Hem B-52 bombardımanı hem de topçu ateşi, tünel girişlerini doğrudan çökertebilir, tünellerin bazı bölümlerine zarar verebilir ve hatta potansiyel olarak içeride bulunanları öldürebilir veya yaralayabilir. Ancak bu zarar etkinliği birkaç faktöre bağlıydı: 

Tünellerin derinliği: 

Daha derin tüneller, özellikle topçu silahlarından gelebilecek hasara daha az duyarlıdır. B-52 bombaları daha büyük patlayıcı kapasiteleriyle daha derinlere nüfuz edebiliyordu ancak isabetlilikleri sınırlıydı. B-52’ler Halı Bombardımanı yapıyorlardı.

Tünel inşaatı: 

Ahşap destekli görece daha iyi güçlendirilmiş tüneller, ahşap güçlendirme olmayan daha zayıf tünel yapılarına göre daha dayanıklıydı.

Bomba türü ve dağıtımı: 

Sığınak imhası için tasarlanan belirli bomba türleri daha etkili olabilirdi ancak bu tür bombalar sıklıkla kullanılmadı.

Dolaylı etkiler:

Tünel ağları doğrudan yok edilmese bile bombalamalar ve saldırılar sonucunda çeşitli yan etkilere yol açtı.

Tünel girişlerinin çökmesi: 

Erişimi ve kaçışı zorlaştırır veya imkânsız hale getirir. Sağlam bölümde havalandırma yeterli olsa bile tünellerin içinde Viet Konglar mahsur kalıp öldü.

Tünel Havalandırma Bacalarının isabet alıp yok edilmesi; 

Havalandırma bacaları yok edildiğinde içerideki Viet Konglar için boğulma riski ile karşılaştılar ve havalandırma bacalarının tekrar açılması zaman alacağı için tünelleri terk etmek zorunda kaldılar.

İletişimi ve tedariki kesintiye uğratmak: 

Tünel ağlarının girişleri ya da diğer tünel ağları ile bağlantı noktaları çökmesi iletişimi ve lojistiği kesintiye uğrattı.

Psikolojik etki: 

Bombalama ölümcül hasara neden olmasa bile tünel sakinleri olan Viet Kong' ta korku ve endişe yarattı.

B-52 Bombalama ve Saldırılarının Sınırlamaları nelerdi?

Hedefleme zorluğu: 

Özellikle derin ağlarda, bireysel tünel girişlerinin belirlenmesi ve doğru şekilde hedeflemesinin zor olduğu ortaya çıktı.

İkincil hasar: 

Bombalamalar ve saldırılar sıklıkla gereksiz sivil kayıplara yol açıp  etik kaygıları artırdı ve potansiyel olarak ABD deki muhalefeti körükledi.

Kaynak yoğunluğu: 

Büyük ölçekli bombalama kampanyalarının sürdürülmesi önemli miktarda doğru istihbarat, kaynak ve insan gücü gerektiriyordu. B-52’lerin Halı bombardımanın ‘’Dost Ateşine’’ yol açması ve önlenebilir sivil kayıpların olması istenmiyordu.

Genel ağ üzerinde sınırlı etki: 

Tünel ağlarının geniş ve karmaşık yapısı, tamamen yok edilmesini neredeyse imkânsız hale getirdi. Viet Kong, taktiklerini karşı; bombalama çabalarına uyarlayarak sistemi sürekli olarak onardı ve genişletti. 

Genel hatları ile Tünel Fareleri ile bilgiler vermeye çalıştım. Yarın üçüncü bölümde Tünel Farelerin neler yaptıklarından, nasıl savaştıklarından anlatacağım.

Araştırmacı Yazar Burak ÖZCAN
Araştırmacı Yazar Burak ÖZCAN
Tüm Makaleler

  • 27.02.2024
  • Süre : 5 dk
  • 1670 kez okundu

Google Ads